Bulut sunucu, fiziksel bir sunucunun (host) sanallaştırma yazılımıyla bölünmesiyle elde edilen ve kendi işletim sistemi olan sunucudur. Yönetici olarak içine girer, uygulamanızı kurarsınız; donanımı, ağı ve veri merkezini biz üstleniriz. Aramalarda "cloud server" ya da "cloud sunucu" diye de geçer; aynı hizmettir.
Fiziksel sunucu kiralamada donanımın tamamı tek müşteriye ayrılır. Bulut sunucuda ise işlemci, bellek ve disk yazılımla ayarlanır; kaynağı artırmak için donanım değiştirmeniz ya da yeni bir makine almanız gerekmez. Bir iş yükü donanımın tamamını istiyorsa ya da donanıma bağlı lisans gerektiriyorsa fiziksel sunucu daha uygundur. Diğer durumlarda bulut sunucu daha esnektir.
Bu sayfa tek ya da birkaç sunucudan oluşan ortamı anlatır. Bütün ağı, güvenlik duvarı kurallarını ve çok sunuculu yapıyı kapsayan hizmet için sanal veri merkezi ve VPC sayfasına bakın.
Hangi durumda gerekir
- Muhasebe ya da ERP sunucunuz ofisteki eski bir makinede çalışıyor ve yenisini almak istemiyorsunuz.
- Uzaktan çalışan ekibiniz için bir terminal sunucusuna (uzak masaüstü) ihtiyacınız var.
- Bir web uygulaması ya da API için İstanbul'da, yedeği alınan bir sunucu arıyorsunuz.
- Yeni bir yazılım sürümünü canlıya almadan önce deneyeceğiniz bir test ortamı gerekiyor.
- Dosya sunucunuz doluyor ve diski büyütmek için donanım değiştirmek istemiyorsunuz.
İşletim sistemi ve lisans
Sunucuyu Windows Server ya da Linux işletim sistemiyle kurarız. Hangi sürümün ya da Linux dağıtımının kullanılacağını, çalıştıracağınız uygulamanın üreticisinin dokümanına bakarak kurulumdan önce birlikte belirleriz.
Windows Server ve Microsoft SQL Server için kendi lisansınızı kullanabilir ya da lisansı bizden alabilirsiniz. Kendi lisansınızın bulut ortamında kullanılıp kullanılamayacağı Microsoft'un lisans koşullarına bağlıdır. Mevcut lisansınızın bulut sunucuda kullanılıp kullanılamayacağını Microsoft'un lisans koşullarına göre kurulumdan önce sizinle birlikte kontrol ederiz. Kullanıcı sayısı gibi lisansın ayrıntıları sözleşmeye göre değişir. Linux sunucuda işletim sistemi lisansı ayrıca gerekmeyebilir; dağıtım ve destek tercihinize bağlıdır.
Kaynak, ağ ve güvenlik
- Kaynak. Sanal işlemci (vCPU), bellek ve disk ihtiyacınıza göre ayarlanır. Kullanım arttıkça işlemciyi, belleği ve diski büyütürüz; boyutu kurulumdan önce çalıştıracağınız uygulamanın gereksinimine göre birlikte belirleriz.
- Donanım. Sunucular Dell ve Supermicro makinelerde, Xeon Platinum işlemciler ve kurumsal NVMe disklerle çalışır. Hostlar arası ağ 25–200G hızındadır (25, 50, 100 ya da 200 Gbit/sn).
- VPC. Sunucunuz size ayrılmış VPC içinde çalışır; başka müşterilerin sunucularıyla aynı ağ bölümünü paylaşmaz. Trafik veri merkezi yönlendiricisinden, omurga ağından ve güvenlik duvarından geçerek VPC'ye girer.
- Güvenlik duvarı ve WAF. Sunucuya hangi adresin hangi porttan ulaşacağını güvenlik duvarı kurallarıyla yazarız. Sunucu internete açık bir web uygulaması çalıştırıyorsa önüne web uygulama güvenlik duvarı (WAF) koyarız.
- Sabit IP. Sunucuya, uygulamanızın ya da ortak çalıştığınız kurumların güvenlik duvarlarına tanıtabileceğiniz sabit bir IP adresi verilebilir.
- Erişim. Merkez ve şubelerden IPsec tüneliyle, ofis dışından SSL VPN, sıfır güven ağ erişimi (ZTNA) ya da ARGE ZTNA ile bağlanırsınız. Sunucuya yönetim erişimini VPN ya da ZTNA üzerinden veririz.
- Yedek. Sunucunun yedeği, ARGE Cloud'da ayrı bir mantıksal alanda duran izole yedek alanına alınır. Yedekten geri dönüşü de deneriz; sıklığı sözleşmede yazar. Ayrıntıları yedekleme ve felaket kurtarma sayfasında anlattık.
- İzleme. Sunucunun işlemci, bellek, disk ve hizmet durumunu 7/24 izleriz; müdahale kapsamı ve saatleri sözleşmede yazar.
Yönetim modelleri
- Yönetilen sunucu: İşletim sistemi yamalarını, izlemeyi ve yedeği biz yürütürüz. Siz yalnız uygulamanızla ilgilenirsiniz.
- İşletim sistemini sizin ekibinizin yönettiği sunucu: İsterseniz işletim sistemi yönetimini sizin ekibiniz yapar, biz altyapıyı, yedeği ve izlemeyi üstleniriz. Bu durumda yama ve kullanıcı hesapları sizdedir. Bu seçeneğin kapsamını teklif aşamasında yazılı olarak netleştiririz.
İki modelde de uygulamanın kendisi, yani ERP, web sitesi ya da veri tabanının içeriği, sizin ya da yazılım üreticinizin sorumluluğunda kalır.
Kullanım örnekleri
- ERP ve muhasebe yazılımının uygulama ve veri tabanı sunucusu.
- Uzak masaüstü için terminal sunucusu; çok sayıda kullanıcının sanal masaüstü gerekiyorsa sanal masaüstü (VDI) sayfasına bakın.
- İç kullanım ya da müşterilere açık web uygulaması.
- Departman dosya sunucusu.
- Geliştirme ve test ortamı.
Kapsam dışı ve sınırlar
Bu hizmet, tek bir web sitesi için hazır paket arayanlar için uygun olmayabilir. Böyle bir ihtiyaçta paylaşımlı hosting ya da paket sanal sunucu (VPS) genellikle daha ucuz ve yeterlidir. Biz sunucuyu ihtiyacınıza göre kurar, yedekler ve izleriz; bu yüzden hazır paket satmayız. Uygulama lisansı satmayız ve uygulamanın içeriğini ya da sürüm geçişini yönetmeyiz. Windows Server ve SQL Server lisans koşulları Microsoft'a aittir; lisans uygunluğunun sorumluluğu sözleşmede yazılan tarafa düşer.
Çalışma yöntemi
- Çalıştıracağınız uygulamayı, kullanıcı sayısını, veri boyutunu ve işletim sistemi tercihinizi öğreniriz.
- Sunucunun boyutunu, lisans yolunu ve yönetim modelini yazılı olarak öneririz.
- Sunucuyu VPC'de kurar, erişimi ve yedeği açar, geri dönüşü deneriz.
- Sunucuyu taşıyorsak eski ortamı kapatmadan önce yeni sunucuyu birlikte doğrularız. Kaynak ihtiyacı değişirse sunucuyu büyütürüz.
ARGE Cloud'da ve kendi ortamınızda
Sunucuyu ARGE Cloud'da kiralayabilirsiniz. Aynı yapıyı kendi sunucunuzda isterseniz, sanallaştırma hizmetiyle sizin ortamınızda kurarız. Sunucuların bir kısmını sizde, yedeğini ARGE Cloud'da tutmak da mümkündür.
İki modelde de sunucuyu uygulamanın gerçek yüküne göre boyutlandırırız. Örneğin bir SQL Server sunucusunda işlemci, bellek ve disk hızını ölçülen sorgu yüküne göre belirler, veri büyümesine göre disk ve bellek artışını önceden planlarız.
- ARGE Cloud'da: Sunucu tek başına çalışabilir. Duruşu kabul edilemeyen bir sunucu için ikinci bir kopyayı felaket kurtarma merkezinde (FKM) hazır tutarız; ana sunucu durursa iş oradan sürer.
- Kendi ortamınızda (on-prem): Sunucu yapısını kurgular ve yönetiriz. İhtiyaca göre donanımı boyutlandırır, alımında yanınızda oluruz; Windows Server ve SQL Server lisans çalışmasını, kurulumu, bakımı ve izlemeyi üstleniriz.
Merkez bina ve şubeleriniz varsa bağlantı üç biçimde kurulabilir. İnternet servis sağlayıcınızın MPLS hattı varsa şubeler bu hatla birbirine bağlanır; hat ARGE Cloud'a da uzatılırsa sunucuya internete çıkmadan ulaşılır. MPLS yoksa SD-WAN destekli router ve güvenlik duvarıyla mevcut internet hattı üzerinden IPsec tüneli kurarız. Hangi şubeye hangisinin uygun olduğunu merkez ve şube bağlantısı bölümünde anlattık.
Kullandığımız teknolojiler: Windows Server · Linux · Microsoft SQL Server · NVMe · VPC · IPsec · SSL VPN · ARGE ZTNA · WAF
Altyapının tamamı için ARGE Cloud sayfasına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Bulut sunucu ile sanal sunucu aynı şey mi? Evet. Bulut sunucu, sanal sunucu ve cloud sunucu aynı hizmetin adlarıdır: fiziksel bir sunucunun sanallaştırılarak bölünmesiyle elde edilen, kendi işletim sistemi olan sunucu.
Windows Server lisansını kendim getirebilir miyim? Kendi lisansınızı bulut ortamında kullanıp kullanamayacağınız Microsoft'un lisans koşullarına bağlıdır. Lisans sözleşmenizi kurulumdan önce sizinle birlikte kontrol ederiz. İsterseniz lisansı bizden de alabilirsiniz.
Sunucunun yönetimini kendi ekibim yapabilir mi? Evet. İşletim sistemi yönetimini sizin ekibiniz yapar, biz altyapıyı, yedeği ve izlemeyi üstleniriz. Bu seçeneğin kapsamını teklif aşamasında yazılı olarak netleştiririz.
Sunucu kaynağını sonradan büyütebilir miyim? Evet. İşlemci, bellek ve diski ihtiyaç arttıkça büyütürüz. Bunun nasıl ve ne sürede yapılacağını sözleşmede yazarız.
Tek bir web sitesi için bu hizmeti almalı mıyım? Genellikle gerekmez. Tek bir web sitesi için paylaşımlı hosting ya da paket sanal sunucu (VPS) daha ucuz ve yeterlidir. Bu hizmet, yedeği ve izlemesi olan, size ayrılmış VPC içinde bir sunucu isteyen şirketler içindir.